محمد نصر اصفهانی

مولا علی در این کلام یکی از این راه‌های ترمیم ایمان مخدوش شده را، خدمت به بشریت از طریق فریادرسی انسان‌های تحت ستم و رهانیدن رنج‌دیده‌ها و گرفتاران، از رنج و گرفتاری می‌دانند.

هویت انسان، مستقل از اهداف نظام سنتی و مدرن است و به هیچ وجه به آنها وابستگی ندارد. انسانیت انسان وابسته به عمل انسان است چنانکه دیانت واقعی انسان هم وابسته به هویت و انسانیت اوست.

با وجودی که مردم موظف هستند شایسته‌ترین‌ها را برای حاکمیت سیاسی خویش انتخاب کنند که اگر فرد شایسته‌ای را انتخاب کنند افقی روشن و اگر فرد ناشایستی را انتخاب کنند افقی تیره و تاریک در پیش رو خواهند داشت.

باید قدر لحظه لحظه زندگی را دانست، مدیریت آن را خود به دست گرفت و از فرصت‌های نيک زندگی به خوبی استفاده کرد و از ورود به میدان عمل نهراسید و نگذاشت که ترس باعث نا‌امیدی و حیا مانع استفاده از موقعیت‌ها و محرومیت از تعالی ما شود.

انصاف و عدالت حکم می‌کند بزرگان را حرمت نهیم و از لغزش‌های کوچک آنان عبرت گیریم و در برابر کارهای بزرگشان، از آنان درگذریم و با پاسداشت از سرمایه‌های انسانی، پاسدار انسانیت باشیم.

آرزوها دو دسته‌اند: ۱) آرزوهایی که با مرگ به پایان می‌رسند مانند آرزوهای مربوط به آسایش تن و ۲) آرزوهایی که با مرگ به پایان نمی‌رسند مثل آرزوهای مربوط به آرامش روح، همچون با تقوا، با معرفت و نیکوکار «بودن».

کسی که در تفسیر، تحلیل و قضاوت در امور سیاسی، اقتصادی و اجتماعی مربوط به مخالف خود، تنها بخشی را می‌بیند و اطلاعات ناقص بیان می‌کند که در نظر شنونده حق به جانب شمرده شود و علیه مخالف تمام شود و به جنبه‌های مثبت موضوع توجه ندهد و یادآور آن نشود، نامی جز فریبکار ندارد.