فَبَشِّرْ عِبَادِ الَّذِينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ (زمر،17-18)
مسأله این است که آیا محتوای اسلام تاریخی یا فراتاریخی است؟ یا اسلام امری دولایه است، به این معنا که بخشی از آن تاریخی و بخشی دیگر فراتاریخی است؟ در این صورت کدام بخش تاریخی و کدام فراتاریخی است؟
پرسش کسانی که امروزه شاهد تخصصیشدن همه علوم هستند و دغدغه شریعت دارند، این است که آیا در شرایط کنونی همچنان لازم است در همه ابعاد فقه به شکل سنتی از یک نفر تقلید شود؟ آیا نمیتوان یا نباید از فقهای متخصص در هر یک از موضوعات فقهی تقلید کرد؟ یا چرا نباید از شورای متخصصان فقه که واجد شرایط تقلید هستند، پیروی کرد؟ آیا نظر متخصص یا نظر جمعی فقها بر نظر یک فقیه منفرد در همه ابواب فقه ترجیح ندارد؟ در هر صورت، معتبرترین راه برای شناخت حکم شرعی چیست: تقلید از یک فقیه، تقلید از فقیه متخصص یا تقلید از شورای متخصصان؟
هوشیاری، آمادگی و حرکت سازمانیافته جلوههایی از عقلانیت است. عقلانیت نه فقط ابزار پیروزی، بلکه معیاری برای ارزیابی هدف جنگ، روشهای دفاع، نحوه مواجهه با مردم و شرایط پایاندادن به منازعه نیز هست. عقلانیت به ما میآموزد چه زمانی باید جنگید، چگونه باید از خود دفاع کرد، چه کارهایی را حتی در شرایط جنگی نباید انجام داد و چگونه باید به صلح بازگشت.
فقهای شیعه را میتوان به سه گروه سنتی، نیمهسنتی و نواندیش تقسیم کرد. اصول اندیشه همه علمای شیعه سه چیز است: قرآن، سنت و عقل. این سه اصل لزوماً با یکدیگر هماهنگ نیستند و ممکن است با یکدیگر تعارض پیدا کنند. در اینجا فقیه مجبور است برای رفع و حل تعارض اهم و مهم کرده آن اصول را اولویت بندی کند. آنچه علمای شیعه را متمایز میکند همین اولویتبندی معرفتشناختی است.
پرسش در مورد خدا کلیدیترین پرسش بشر است. باور یا عدمباور به او و نوع پاسخی که به این پرسشها داده میشود، سبک زندگی انسان را به کلی متفاوت میکند. مصطفى ملكيان پژوهشگر معاصر، در مقدمه كتاب «بانگ آب» اثر سودابه كريمی، پنجاه پرسش در مورد خدا مطرح کرده است که هر یک از این پرسشها خود حاوی چند/چندین پرسش است که همه از سامانى هندسی و منطقى برخوردار هستند.
قصد داریم به «قرائتی راهگشا از اسلام سیاسی» بپردازیم. قرائتی که از سیر فکری و خط مشی پویای ایشان الهام گرفته است. ایشان از نظریه نصب فقیه از جانب امام زمان عبور کرد و به نظریه انتخاب ولی فقیه و سپس به نظریه ساختار نهادگرای سیاسی یعنی تأکید بر ساختارها و قواعد، نه صرفاً اشخاص رسید.
مراد از معجزه عقل، قابلیت منحصر به فرد حل مسائل در زمینههای ادراک، داوری و هدایت است؛ توانایی شگفتانگیز در تبدیل مجهول به معلوم، داوری میان صدق و کذب و هدایت انسان در عرصه عمل و اخلاق.
مسأله این است که آیا محتوای اسلام تاریخی یا فراتاریخی است؟ یا اسلام امری دولایه است، به این معنا که بخشی از آن تاریخی و بخشی دیگر فراتاریخی است؟ در این صورت کدام بخش تاریخی و کدام فراتاریخی است؟
مولا میفرماید: یکی از کارهایی که خدا با ما میکند این است که آنقدر پردهپوشی میکند که گوئي همه گناهان را آمرزيده است.
انسان پس از مرگ ناگهانی، از خود بیرون نمیآید و خارج از ذات و وجود اختیاری خود چیز دیگری نیست. چون موانع مادیتر او برداشته شده است قاعدتاً هوشیارتر است و به ابعاد وجودی خود آگاهتر است، گویی از خواب عمیقی بیدار شده است.
زاهدترین افراد کسانی هستند که خدمت آنان در عرصه سیاست از به نمایش گذاشتن دین و مذهب خالی است و در عمل رقابت، حسادت و حرص کمتری برای رسیدن به قدرت و مراکز قدرت سیاسی از خود نشان میدهند.